
2. Omgaan met crisis, verlies en trauma in de pastorale zorg
Crisis, verlies en trauma komen op het levenspad van ieder mens. Vroeg of laat en in meer of minder ingrijpende mate. Verhuizen, afscheid nemen van je schooltijd, verlies van gezondheid, losgerukt worden van vrienden of buren, de kinderen die het huis uitgaan, het weglopen van een kind, echtscheiding, een tragisch ongeluk, het heengaan van een dierbare. Soms heelt de tijd de wonden, maar al te vaak moet een mens door met krassen op zijn ziel.
Deze cursus focust op pastorale vragen. Wat doen crisis, verlies en trauma met een mens? Aan welk gedrag kun je deze ingrijpende gebeurtenissen herkennen? Welke vormen van pastorale aandacht en ondersteuning zijn heilzaam? Wat kunnen ingrijpende gebeurtenissen overhoop halen, welke plaats krijgen zij in het levensverhaal van een mens en wat betekenen zij voor zijn Godsgeloof?
Reacties van eerdere deelnemers
Ik heb deze cursus als zeer waardevol ervaren. Ieder mens heeft wel op één of andere manier te maken met verlies in zijn levenop wat voor manier dan ook. Het hoeft niet allen verlies van een dierbare te zijn, ook verlies van je baan, bepaalde zekerheden etc. vallen daaronder. Ik vond het heel leerzaam om te reflecteren op mijn eigen leven: hoe ben ik met mijn verlies omgegaan en hoe heeft het geloof hier voor mij een kracht en steun betekent? Vanuit die reflecties heb ik ontdekt dat ik met mijn ervaringen iets voor anderen kan betekenen, negatieve ervaringen kun je leren omzetten in positieve kracht! De cursus heeft mij ook geleerd om in mijn omgang met mensen nog beter te luisteren en signalen op te vangen. Deze cursus is een aanrader voor iedereen maar wat mij betreft onontbeerlijk voor ieder die in het pastoraat actief is.Monica Wildeboer, catechiste
Deze cursus is zeer leerzaam en verrijkend en kan ik een ieder aanbevelen die in het pastoraat werkt. 'Hoe ben ik omgegaan met een verlies en heeft mijn geloof mij daarbij geholpen' zijn een leidraad in de bijeenkomsten. Elk mens is uniek en heeft haar/zijn eigen verhaal en om dit verhaal draait het als die mens in nood naar jou toekomt. In deze cursus luisteren we naar elkaars verhalen, ze zijn een deel van het leerproces. Luisteren is het belangrijkste deel, verbaal en non-verbaal. Luisteren naar wat de ander in nood jou te vertellen heeft. Welke signalen zend hij/zij uit? In de cursus leer je te luisteren op verschillende manieren.
Door op eigen verliezen en ingrijpende gebeurtenissen te reflecteren heb ik inzichten verkregen hoe ik zelf handel in pijnlijke situaties. Belangrijk is te ontdekken dat niet ik een verlies, crisis, trauma voor die ander kan oplossen. Samen oplopen, een luisterend oor bieden, compassie en empathie, dit zijn belangrijke aspecten in de hulp voor die ander. Met behulp van de begeleiders en medecursisten wordt er een stevige basis neergelegd om de mens in nood een helpende hand te kunnen reiken.
Leni Zuurbier, studente Tiltenberg
Voor wie is de cursus bedoeld?
Deze cursus is bestemd voor personen die als vrijwilliger actief zijn in het pastoraat in het Bisdom Haarlem en die enige pastorale en theologisch vorming hebben genoten. Vanwege de opzet en dynamiek van de cursus kunnen maximaal vijftien personen deelnemen. De cursusleiding beslist over toelating tot de cursusgroep. Indien de cursusleiding dat wenselijk acht kan een intakegesprek deel uit maken van de toelatingsprocedure.
Wat zijn de doelen van de cursus?
Een deelnemer
- brengt eigen pastorale ervaringen in en verbreedt die met de ervaringen van medecursisten en anderen;
- is in staat om met het aangereikte instrumentarium ervaringen te analyseren;|
- weet hoe hij moet omgaan met essentiële aspecten van de pastorale zorg bij crisis, verlies en trauma.
- weet welk vorm(en) van pastorale handelen in een specifieke situatie heilzaam is (zijn);
- is in staat ingrijpende gebeurtenissen te verbinden met dieper liggende geloofsvragen en kan de theologische betekenis daarvan duiden.
- krijgt zicht om de sterke en zwakke kanten van zijn eigen pastoraal handelen bij crisis, verlies en trauma en weet hoe hij aan de verbetering ervan kan werken.
Wat is het karaker van de cursus?
Het betreft een intensieve, praktijkgerichte cursus met zes ruime bijeenkomsten op zaterdagen van 10:00 - 15.30. De gezamenlijke lunch maakt deel uit van het programma.
In de cursus is ruimte voor het inbrengen en uitwisselen van eigen ervaringen en theologische reflectie. Er wordt gewerkt met uiteenlopende werkvormen (zoals bijvoorbeeld gesprek, analyse, opdrachten, uitleg en beschouwing) en met uiteenlopende leerbronnen (zoals bijvoorbeeld film, ervaringsberichten, verhalen, beelden en kerkelijke en theologische teksten).
Van de deelnemer wordt een eigen inbreng en actieve participatie verwacht. Wanneer hieraan is voldaan ontvangt hij een certificaat van deelname. Aan de cursus is geen vorm van expliciete toetsing verbonden.
Data en tijden
Zes zaterdagen: 20 oktober, 10 november en 1 december 1012 en 5 januari, 26 januari en 23 februari 2013, 10.00 - 16.00 uur.
Cursusleiding
De cursus staat onder leiding van Frans Geels en Kees van Opzeeland. Beiden hebben jarenlange ervaring in het pastoraat, in het theologisch onderwijs en als supervisor van pastoraal werkenden.
Cursusbijdrage
€ 150,- (inclusief middagmaaltijden)
Informatie
Voor meer informatie kunt u contact opnemen met de rector van de Tiltenberg, Dit e-mailadres is beschermd tegen spambots. U heeft Javascript nodig om het te kunnen zien. .
Aanmelding
U kunt zich aanmelden door het aanmeldingsformulier in te vullen en in te sturen. Onderdeel van de aanmeldingsprocedure is een intake-gesprek dat zal plaatsvinden op zaterdag 29 september 2012.








